Journal of Research in Behavioural Sciences

fa نقش میانجی حمایت اجتماعی ادراک‌شده و منبع کنترل در رابطه بین سطح تحصیلات و سازگاری روان‌شناختی مادران کودکان مبتلا به سرطان The Mediating Role of Perceived Social Support and Locus of Control in the Relationship between Educational Level and Psychological Adjustment in Mothers of Pediatric Cancer Children تخصصي Special پژوهشي Research زمینه و هدف: سرطان کودکان، وضعیت زیست-روانشناختی ویژهای است که ادراک حمایت اجتماعی و منبع کنترل مادران با تحصیلات متفاوت را به چالش گرفته و سازگاری روانشناختی آن‌ها را متأثر میسازد. ازاین‌رو هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش مستقیم و غیرمستقیمِ تحصیلات، با وساطتِ منبع کنترل و حمایت اجتماعی ادراک‌شده، بر سازگاری روانشناختی مادران کودکان مبتلا به سرطان است. مواد و روش‌ها: این پژوهش، از نوع توصیفی - همبستگی است. جامعه آماری پژوهش را کلیه مادران کودکان مبتلا به سرطان تشکیل داده که به کلینیکهای متخصصان اطفال شهر مشهد مراجعه کردند. حجم نمونه ۲۲۰ نفر، با روش نمونهگیری هدفمند انتخاب شد. جمعآوری اطلاعات با استفاده از پرسشنامههای سازگاری روانی – اجتماعی، مقیاس منبع کنترل راتر، حمایت اجتماعی ادراکشده چندبعدی، ویژگیهای جمعیتشناختی صورت گرفت. دادههای پژوهش به کمک نرمافزارهای SPSS و AMOS و با استفاده از روش همبستگی پیرسون و روش تحلیل مسیر بررسی شدند. یافته‌ها: بر اساس یافتهها، افزایش تحصیلات باعث کاهش ناسازگاری شد (۰۱/۰>P)، همچنین افزایش تحصیلات به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم از طریق افزایش حمایت اجتماعی ادراکشده باعث کاهش ناسازگاری شد. همچنین افزایش تحصیلات به‌صورت مستقیم به افزایش منبع کنترل درونی و کاهش کنترل بیرونی تأثیر گذاشت اما به شکل غیرمستقیم تأثیری بر سازگاری روانشناختی مادران نداشت. نتیجه‌گیری: مطابق با یافتهها میتوان نتیجه گرفت که افزایش تحصیلات با وساطت حمایت اجتماعی ادراک‌شده باعث افزایش سازگاری روانشناختی مادران میشود. همچنین با بالا رفتنِ سطحِ تحصیلات میتوان شاهدِ فزونیِ کنترل درونی و تقلیلِ کنترل بیرونی بود. Aim and Background: Children's cancer is a special bio-psychological status that challenges the perceived social support and locus of control of mothers with different educational levels and affects their psychological adjustment. Therefore, the aim of this study was to investigate the direct and indirect role of education, with the mediating role of locus of control and perceived social support, on psychological adjustment of mothers of children with cancer. Methods and Materials: This research is descriptive-correlational. The statistical population of the study consisted of all mothers of children with cancer who referred to the clinics of pediatricians of Mashhad. The sample size of 220 people was selected using targeted sampling method. Data were collected using psychological adjustment to illness scale, Rotter locus of control, multidimensional perceived social support, and demographic characteristics. Findings: According to the results of this study, the increase in education directly and indirectly through increased perceived social support reduced maladjustment (P<.01). Also the increase in education directly related to increase in internal locus of control and decrease in external locus of control but has not indirect relationship on adjustment. Conclusions: According to the findings, it can be concluded that increased education through perceived social support mediates the psychological adjustment of mothers. Increasing levels of education can also lead to an increase in internal control and a decrease in external control. منبع کنترل, حمایت اجتماعی ادراک‌شده, تحصیلات, سازگاری روان‌شناختی, سرطان. Locus of control, Perceived social support, Demographic characteristics, Psychological adjustment, Cancer. 1 10 http://rbs.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-73-2&slc_lang=fa&sid=1 Soheila Soltani Asl Heris سهیلا سلطانی اصل هریس 10031947532846003422 10031947532846003422 No PhD student in psychology, Department of Psychology, Tabriz University, Tabriz, Iran. دانشجوی دکتری روانشناسی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. Jalil Babapour Kheiraldin جلیل باباپور خیرالدین 10031947532846003423 10031947532846003423 No Professor, Department of Psychology, Tabriz University, Tabriz, Iran. استاد، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. Hamid Poursharifi حمید پورشریفی Poursharifih@gmail.com 10031947532846003424 10031947532846003424 Yes Associate Professor, Department of Psychology, University of Social Welfare and Rehabilitation Science, Tehran, Iran. دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، تهران، ایران. Abbas Bakhshipour Roodsari عباس بخشی پور رودسری 10031947532846003425 10031947532846003425 No Professor, Department of Psychology, Tabriz University, Tabriz, Iran دانشیار ،گروه خون و انکولوژی کودکان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران. Ali Ghasemi علی قاسمی 10031947532846003426 10031947532846003426 No Associate Professor, Blood and Children Oncology, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran استاد، گروه روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.