fa اثربخشی آموزش مهارت‌های حل مسأله بر افسردگی و اضطراب مادران دارای کودک عقب‌مانده ذهنی عمومى General پژوهشي Research زمینه و هدف : حضور کودک مبتلا به عقب‌ماندگی ذهنی در هر خانواده، ساختار و سلامت روانی آن خانواده به ویژه والدین را تحت تأثیر قرار می‌دهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش مهارت‌های حل مسأله بر افسردگی و اضطراب مادران دارای کودک عقب‌مانده ذهنی در شهر شهرکرد انجام شد. مواد و روش‌ها: این مطالعه از نوع نیمه تجربی و طرح آن به صورت پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه شاهد بود. جامعه پژوهش را مادران دارای کودک عقب‌مانده ذهنی شهر شهرکرد در سال 1395 تشکیل داد که از بین آن‌ها، 30 نفر به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش و شاهد تقسیم‌بندی شدند. ابزارهای مورد استفاده شامل نسخه دوم پرسش‌نامه‌ افسردگی Beck (Beck Depression Inventory-II یا BDI-II) و پرسش‌نامه‌ اضطراب Beck (Beck Anxiety Inventory یا BAI) بود. ابتدا از افراد هر دو گروه پیش‌آزمون به عمل آمد و سپس گروه آزمایش به مدت 7 جلسه گروهی دو ساعته، تحت آموزش مهارت‌های آموزش حل مسأله قرار گرفتند. پس از پایان برنامه آموزش نیز از هر دو گروه پس‌آزمون گرفته شد. در نهایت، داده‌ها با استفاده از روش تحلیل کواریانس تجزیه و تحلیل گردید. یافته‌ها: آموزش مهارت حل مسأله در گروه آزمایش در مقایسه با گروه شاهد، موجب کاهش افسردگی و اضطراب مادران دارای کودک عقب‌مانده ذهنی شد (050/0 > P). همچنین، آموزش مهارت حل مسأله در کاهش افسردگی و اضطراب مادران دارای کودک عقب‌مانده ذهنی تأثیر داشت و به ترتیب 9/71 و 7/72 درصد تغییرات واریانس افسردگی و اضطراب مادران ناشی از آموزش مهارت حل مسأله بود. نتیجه‌گیری: آموزش مهارت حل مسأله می‌تواند به عنوان یک برنامه آموزشی مؤثر جهت کاهش افسردگی و اضطراب مادران دارای کودک عقب‌مانده ذهنی مورد استفاده قرار گیرد. Aim and Background: The presence of a mentally retarded child in each family affects the structure and mental health of that family, especially the parents. The aim of this study was to evaluate the effectiveness of training problem-solving skills on depression and anxiety in mothers of children with mental retardation. Methods and Materials: This was a quasi-experimental study with pretest, posttest, and follow-up method along with the control group. The study population was mothers of children with mental retardation in Shahrekord City, Iran, in the year 2016. 30 mothers were randomly selected and assigned to two equal groups of experimental and control. The research instruments were as Beck Depression Inventory second edition (BDI-II) and Beck Anxiety Inventory (BAI). First, both groups were given pretest; then, experimental group was trained for 7 sessions of 2 hours twice a week according to training problem-solving skills; and after training, posttest was taken from both groups. Data were analyzed using covariance method. Findings: Compared with the control group, problem-solving skills reduced depression and anxiety among experimental group (P < 0.050). Problem-solving skills reduced depression and anxiety in mothers of children with mental retardation with covariance changes of 71.9 and 72.7 percent, respectively. Conclusions: Training problem-solving skill can be used as an effective educational program to decrease depression and anxiety in mothers of children with mental retardation. حل مسأله, مهارت‌ها, افسردگی, اضطراب, عقب‌مانده ذهنی, مادران, Problem solving, Skills, Depression, Anxiety, Intellectual disability, Mothers 420 426 http://rbs.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-461&slc_lang=fa&sid=1 رضوان پناهی رضوان پناهی 10031947532846004672 10031947532846004672 Yes کارشناسی ارشد، گروه روان شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران احمد غضنفری احمد غضنفری 10031947532846004673 10031947532846004673 No دانشیار، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران طیبه شریفی طیبه شریفی 10031947532846004674 10031947532846004674 No استادیار، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران