fa اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر شناخت‌درمانی بر افسردگی و امید به زندگی مادران کودکان کم توان ذهنی عمومى General پژوهشي Research چکیده زمینه و هدف: نیازهای مراقبتی خاص کودکان کم‌توان ذهنی می‌تواند بر سلامت روانی مادر تأثیر گذارد. هدف از این پژوهش اثربخشی ذهن آگاهی مبتنی بر شناخت‌درمانی بر کاهش افسردگی و افزایش امید به زندگی مادران کودکان کم‌توان ذهنی بود.  مواد و روش‌ها: روش تحقیق نیمه‌تجربی از نوع دو گروهی همراه پیش‌آزمون – پس‌آزمون می‌باشد. جامعه آماری را مادران کودکان کم‌توان ذهنی تحت پوشش سازمان بهزیستی تشکیل داده‌اند. با استفاده از نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای مرحله‌ای تعداد 346 نفر انتخاب شدند و پرسش‌نامه افسردگی بک (BDI-II یا Beck Depression Inventory) و امید میلر را تکمیل کردند. از میان آن ها تعداد 28 نفر که بالاترین نمره افسردگی و پایین‌ترین نمره امید را داشتند، انتخاب شدند و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه قرار گرفتند. آزمودنی‌های گروه آزمایش طی 9 جلسه 90 دقیقه‌ای آموزش شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی را دریافت نمودند. پس از مداخله در گروه آزمایش، آزمودنی‌های هر دو گروه پرسش‌نامه افسردگی و امید به زندگی را تکمیل کردند. داده‌ها از طریق آزمون آماری آنالیز واریانس چند متغیری تحلیل گردید.                       یافته‌ها: پس از مداخله میانگین افسردگی در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل کاهش معنی‌دار و میانگین امید به زندگی افزایش معنی‌داری نشان داده است. نتیجه‌گیری: مداخلات مبتنی بر ذهن‌آگاهی می‌تواند بر کاهش افسردگی و افزایش امیدواری مادران کودکان کم‌توان ذهنی اثربخش باشد. لذا اجرای این برنامه‌ها در کلیه مراکز توان‌بخشی ویژه کودکان کم‌توان ذهنی سازمان بهزیستی جهت پیشگیری از آسیب‌های روانی مادران می‌تواند مؤثر باشد. واژه‌های کلیدی: ذهن آگاهی مبتنی بر شناخت‌درمانی ، افسردگی، امید به زندگی، کم توان ذهنی   Background: Special care needs of mentally retarded children can affect the mental health of the mother. The purpose of this study was the efficacy of Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT) on reducing depression and increasing life expectancy of mothers with mentally retarded children. Methods: This study was a two group quasi-experimental plan with pre and post test. The population has formed mothers with mentally retarded children that are registered by welfare organization. Using cluster random sampling, 96 individuals were selected. They Completed the Beck Depression Inventory (BDI-II). Among them, 28 patients were selected that they had the highest depression scores. They assigned randomly in two groups (MBCT and control). The MBCT group received 9 sessions of Mindfulness-based cognitive therapy. Each session lasted 90 minutes. The control group did not receive any intervention. The subjects in both groups completed the BDI-II and life expectancy scale before and after intervention in MBCT group. Data were analyzed by ANOVA. Findings: Clients receiving MBCT compared to control group reported a significantly decrease in depression scores, and a significantly increase in improve in life expectancy scores at post treatment. Conclusion: Interventions based on mindfulness training can be effective in reducing depression and improving life expectancy of mothers with mentally retarded children. Therefore, apply MBCT programs at rehabilitation centers of welfare organization can be effective for prevention of distress of mothers with mentally retarded children. Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT), depression, life expectancy, mental retardation 264 273 http://rbs.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-279&slc_lang=fa&sid=1 شهناز خالقي‌پور شهناز خالقی‌پور 10031947532846001435 10031947532846001435 No استاديار، گروه روان‌شناسي باليني، دانشگاه علوم پزشکي کاشان، کاشان، ايران استادیار، گروه روان‌شناسی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی کاشان، کاشان، ایران فاطمه زرگر فاطمه زرگر 10031947532846001436 10031947532846001436 No