Journal of Research in Behavioural Sciences

fa تدوین و اعتبارسنجی بسته‌ی آموزشی ادراکی-شناختی و بررسی اثربخشی آن بر کارکردهای اجرایی دانش‌آموزان نارساخوان Developing and validating a Perceptual-Cognitive Training Package and examining its Effectiveness on the Executive functions of Dyslexic Students تخصصي Special پژوهشي Research زمینه و هدف: هدف پژوهش حاضر تدوین بسته‌ی آموزشی بر اساس مولفه‌های ادراکی-شناختی و بررسی میزان اثربخشی بسته‌ی تدوین‌شده بر متغیر کارکردهای اجرایی دانش‌آموزان نارساخوان بود. مواد و روش‌ها: روش این پژوهش ترکیبی-اکتشافی است که ماهیت کیفی و کمی دارد در بخش کیفی از تحلیل مضمون به شیوه آتراید-استرلینگ (2001) و در بخش کمی روش ‌‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل بود که بعد از دو ماه نیز پیگیری انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل دانش‌آموزان دوره‌ی دوم ابتدایی شهرستان سامان در سال تحصیلی 1403-1402 بود که 40 دانش‌آموز با استفاده از روش نمونه‌گیری در‌دسترس به عنوان گروه نمونه انتخاب شده و به روش تصادفی در گروه آزمایش و گواه گنجانده شدند. گروه آزمایش 18 جلسه در طول 8 هفته و  هر جلسه 50 دقیقه تحت آموزش بسته آموزشی ادراکی-شناختی به صورت انفرادی قرار گرفتند. ابزار پژوهش شامل خرده مقیاس کارکردهای اجرایی آزمون عصب-روانشناختی کولیج (CNI؛ 2002) و چک لیست نشانگان نارساخوانی (میکائیلی‌منیع و فراهانی، 1384) بود. داده‌ها به شیوه تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS-23  تجزیه‌و‌‌تحلیل شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که بسته آموزشی ادراکی-شناختی ویژه کودکان نارساخوان از نظر متخصصان دارای روایی محتوایی کافی است. همچنین این بسته‌ی آموزشی بر کارکردهای اجرایی (0001/0>P؛ 57/0>Eta؛ 43/51>F)  دانش‌آموزان نارساخوان تاثیر داشته است. نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت که بسته آموزشی ادراکی-شناختی می‌تواند به عنوان یک روش کارآمد جهت بهبود کارکردهای اجرایی دانش‌آموزان نارساخوان مورد استفاده قرار گیرد. Aim and Background: The present study aimed to develop an educational package based on perceptual-cognitive components and to examine the effectiveness of the developed package on the executive functions of students with dyslexia. Materials and Methods: This research employed a mixed-methods exploratory design with both qualitative and quantitative phases. In the qualitative phase, thematic analysis was conducted using the Attride-Stirling (2001) approach. In the quantitative phase, an experimental method with a pretest–posttest control group design was applied, followed by a two-month follow-up. The statistical population comprised second-cycle primary school students in Saman County during the 2023–2024 academic year. A total of 40 students were selected using convenience sampling and were randomly assigned to the experimental and control groups. The experimental group received 18 individual training sessions of the perceptual-cognitive educational package over a period of 8 weeks, with each session lasting 50 minutes. The research instruments included the executive functions subscale of the Coolidge Neuropsychological Inventory (CNI; 2002) and the Dyslexia Symptoms Checklist (Mikaeili-Manieh & Farahani, 2005). Data were analyzed using mixed-design analysis of variance (ANOVA) via SPSS version 23. Findings: The results indicated that the perceptual-cognitive educational package for children with dyslexia demonstrated adequate content validity as evaluated by experts. Moreover, the package had a significant effect on the executive functions of students with dyslexia (p < .0001; η² = .57; F = 51.43). Conclusions: Based on the findings, it can be concluded that the perceptual-cognitive educational package can serve as an effective intervention for improving the executive functions of students with dyslexia بسته‌ی ادراکی-شناختی, کارکردهای اجرایی, نارساخوانی Perceptual-cognitive package, Executive functions, dyslexia . 346 359 http://rbs.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1395-1&slc_lang=fa&sid=1 Asieh Shahverdi Shahraki آسیه شاهوردی شهرکی asieh.sh65@yahoo.com 100319475328460013732 0009-0008-9332-2813 No Department of Psychology, ShK.C., Islamic Azad University, Shahrekord, Iran. گروه روان شناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی ، شهرکرد، ایران. Mohammad ghasemi pirbaluti محمد قاسمی پیربلوطی Mgh@iau.ac.ir 100319475328460013733 100319475328460013733 Yes Department of Psychology , ShK.C., Islamic Azad University, Shahrekord, Iran. گروه روان شناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی ، شهرکرد، ایران. Ahmad ghazanfari احمد غضنفری aghazan5@yahoo.com 100319475328460013734 100319475328460013734 No Department of Psychology, ShK.C., Islamic Azad University, Shahrekord, Iran. گروه روان شناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی ، شهرکرد، ایران.