fa اثربخشی گروه‌درمانی شناختی- رفتاری برکاهش نشانگان بی‌خوابی زندانیان مرد عمومى General پژوهشي Research زمینه و هدف: بی‌خوابی از اختلال‌های شایعی است که در اغلب موارد به عنوان علامت همراه اختلال&shy;های جسمی و روان‌شناختی تشخیص داده می&shy;شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی شیوع نشانگان بی‌خوابی و شناخت اثربخشی گروه‌درمانی شناختی رفتاری برکاهش این نشانگان در زندانیان مرد انجام شد. مواد و روش‌ها : نمونه مورد مطالعه در این پژوهش شبه‌آزمایشی 28 نفر از زندانیان مرد زندان مرکزی شیراز بودند که به شکل تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. سپس افراد گروه آزمایش به مدت 9 جلسه تحت گروه‌درمانی شناختی رفتاری قرار گرفتند، در حالی‌که آزمودنی‌های گروه کنترل هیچ‌گونه مداخله‌ای دریافت نکردند. آزمودنی‌ها شاخص کیفیت خواب پیتزبورگ، سیاهه افسردگی بک و سیاهه اضطراب بک را تکمیل کردند. داده‌ها به کمک تحلیل کوواریانس تک متغیره تحلیل شدند. یافته‌ها : درصد بالایی از زندانیان مورد بررسی نشانگان بی‌خوابی را گزارش کردند. همچنین نتایج تحلیل کوواریانس یک‌راهه نشان داد گروه‌درمانی شناختی رفتاری بر کاهش نشانگان بی‌خوابی در مرحله پس‌آزمون (01/0p<) و پیگیری (05/0p<) موثر است. بحث و نتیجه‌گیری: با توجه به شیوع بالای بی‌خوابی در زندانیان و اثربخشی درمان شناختی رفتاری به شیوه گروهی، انجام پژوهش&shy;های بیشتر و ارائه خدمات روان‌شناختی در جهت کاهش نشانگان بی‌خوابی و عوامل زمینه‌ساز آن ضروری به‌نظر می‌رسد. واژه&shy;های کلیدی :گروه‌درمانی شناختی رفتاری، بی‌خوابی، زندانیان مرد Aim and Background: Insomnia, one of the prevalent disorders, in many cases is considered as a sign associated with physical and mental disorders. The present study aimed to investigate the effectiveness of Cognitive-Behavioral Group Therapy on these symptoms among male prisoners. Methods and Materials: subjects of this experimental study were 28 male prisoners in central prison of Shiraz who were randomly assigned to experimental and control groups. The experimental group participated in 9 cognitive behavioral group therapy sessions, while the control group received no treatment. The participants completed Pittsburgh Sleep Quality Index, Beck Depression Inventory, and Beck Anxiety Inventory. Data was analyzed using Analysis of Covariance. Results: High percentage of prisoners reported insomnia symptoms. Moreover, the results of Analysis of Covariance showed that cognitive behavioral group therapy could decrease insomnia symptoms in post-test (p<0.01) and follow-up (p<0.05) stages. Conclusion: Taking into account the high prevalence of insomnia among prisoners and effectiveness of Cognitive-Behavioral Group Therapy on its symptoms, it seems necessary to carry out more research and provide psychological services to decrease insomnia symptoms and its underlying factors. Insomnia, Cognitive-Behavioral Group Therapy, Male Prisoners 0 0 http://rbs.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-208&slc_lang=fa&sid=1 علي‌محمد نظري علی‌محمد نظری 10031947532846001176 10031947532846001176 No كارشناسي ارشد، گروه روانشناسي باليني، دانشکده ادبيات و علوم انساني، دانشگاه علوم و تحقيقات فارس، شيراز، ايران کارشناسی ارشد، گروه روانشناسی بالینی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه علوم و تحقیقات فارس، شیراز، ایران محمد نيکوسير جهرمي محمد نیکوسیر جهرمی 10031947532846001177 10031947532846001177 No دانشجوي دكترا، گروه مشاوره، دانشکده روانشناسي و علوم تربيتي، دانشگاه خوارزمي، تهران، ايران دانشجوی دکترا، گروه مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران سجاد اميني منش سجاد امینی منش 10031947532846001178 10031947532846001178 No كارشناسي ارشد، گروه روان‌شناسي، دانشکده روانشناسي و علوم تربيتي، دانشگاه خوارزمي، تهران، ايران کارشناسی ارشد، گروه روان‌شناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران مهدي طاهري مهدی طاهری 10031947532846001179 10031947532846001179 No