fa ویژگی‌های روان‌سنجی و ساختار عاملی سلسله مراتبی فرم کوتاه مقیاس زمینه‌یابی سلامت (36-SF) در گروه نمونه غیر بالینی عمومى General پژوهشي Research زمینه و هدف : هدف پژوهش حاضر، بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی و روایی سازه سلسله مراتبی فرم کوتاه مقیاس زمینه‌‌یابی سلامت (36-SF) با به کار‌گیری مدل معادلات ساختاری در بین دانشجویان بود. مواد و روش‌ها: نمونه‌ای با حجم 310 نفر (158 پسر و 152 دختر) به روش نمونه‌گیری چند مرحله‌ای از بین دانشجویان دانشگاه تهران انتخاب شدند و برای بررسی روایی تشخیصی از هر دو گروه به عنوان نمونه بالینی استفاده شد. نمونه بالینی اول شامل 52 بیمار مبتلا به بیماری‌های جسمانی و نمونه گروه دوم شامل 58 مراجع با تشخیص اختلال روان‌شناختی بودند که به روش نمونه‌گیری در دسترس از مراکز درمانی دانشگاه انتخاب گردیدند. برای محاسبه روایی همگرا و واگرا، هم زمان با اجرای فرم کوتاه مقیاس زمینه‌یابی سلامت (36-SF)، مقیاس افسردگی دانشجویی (University student depression inventory یا USDI)، استرس زندگی دانشجویی (Student-life stress inventory یا SLSI)، مقیاس شادکامی آکسفورد (Oxford happiness scale یا OHS)، سیاهه سلامت روانی (Mental health inventory یا MHI) و حمایت اجتماعی (social­Support یا SS) نیز در گروه نمونه غیر بالینی اجرا شد. جهت بررسی ساختار عاملی تأییدی مرتبه اول، دوم و سوم مقیاس 36-SF از روش برآورد کم‌ترین مقدار مجذورات وزن‌دار (weighted least squares یا WLS) و برای ارزیابی کفایت برازش مدل با داده‌ها از شاخص‌های RMR، RMSEA، CFI، AGFI، GFI، 2 c، /df 2 c و 2 Dc استفاده گردید. یافته‌ها: ضریب Cronbach¢s alpha همه زیر مقیاس‌ها بالاتر از 70/0 و در حد رضایت‌بخشی بود. ساختار عاملی مقیاس 36-SF در هشت بعد مرتبه اول عملکرد جسمی، ایفای نقش جسمی، درد بدنی، سلامت عمومی، سرزندگی، عملکرد اجتماعی، ایفای نقش هیجانی و سلامت روانی با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی مورد تأیید قرار گرفت. بررسی ضرایب همبستگی نشان داد که مقیاس 36-SF با مقیاس‌های افسردگی و استرس رابطه منفی معنی‌دار و با مقیاس‌های شادکامی، سلامت روانی و حمایت اجتماعی رابطه مثبت معنی‌داری دارد که این رابطه بیانگر روایی همگرا و واگرای رضایت‌بخش مقیاس 36-SF است. نتیجه‌گیری: ساختار عاملی مرتبه اول هشت عاملی و مرتبه دوم سه عاملی مقیاس 36-SF برازش بهتری با داده‌های مشاهده شده داشتند و ساختار عاملی مرتبه دوم دو عاملی و مرتبه سوم یک عاملی برازش رضایت‌بخشی نداشتند. ساختار عاملی تأییدی، اعتبار و روایی مقیاس 36-SF برای کاربردهای پژوهشی و تشخیص‌های بالینی در حد قابل قبول بود. واژه‌های کلیدی: تحلیل عاملی تأییدی، ویژگی‌های روان‌سنجی، مقیاس زمینه‌یابی سلامت (36-SF)، دانشجو Aim and Background: In this study, the psychometric properties and hierarchal structural validity of short form health survey scale (SF-36) among students using structural equating modeling was investigated. Methods and Materials: A sample with 310 students (158 male and 152 female) from Tehran University were chosen by multistage sampling method. For verifying discernment validity, two clinical sample groups were used. First group had 52 patients with physical disease and second clinical group had 58 students with psychological disorder diagnostics, which were selected from university health centers. To calculate the convergence and divergence validity, the SF-36 was administered and at the same time, the university student depression inventory (USDI), student-life stress inventory (SISI), Oxford happiness scale (OHS), mental health inventory (MHI), and social support (SS), in nonclinical sample was investigated. The first, second, and third hierarchical factorial structure of SF-36 scale was estimated by weighted least squares method, and sufficiency of model fitness was evaluated according to the Root Mean Square Residual, Root Mean Square Error of Approximation, Comparative Fit Index, Adjusted Goodness of Fit Index, Goodness of Fit Index, χ 2 /df, and Δχ 2 indices. Findings: The chornbach’s alpha coefficients in all subscales were satisfactory and higher than 0.70. The factor structure of SF-36 scale was confirmed using confirmatory factor analysis in eight dimensions of first order including physical performance, physical role performance, body pain, general health, vitality, social functioning, emotional role performance and mental health. Based on correlation matrix, the SF-36 scale had negative correlation with depression and stress and positive correlation with happiness, mental health, and social support, which imply satisfactory convergent and divergent validity of SF-36 scale. Conclusions: The eight first-order and three second-order factor structure showed better fit with the observed data compared with two second-order and one third-order factor structure of SF-36 scale. The confirmatory factor structure, reliability, and validity of SF-36 scale were acceptable for research and clinical diagnostics application. Confirmatory factor analysis, Psychometric property, Short form-36 health survey scale, Student 472 490 http://rbs.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-181&slc_lang=fa&sid=1 مجتبي حبيبي مجتبی حبیبی 10031947532846001079 10031947532846001079 No دانشيار، دکتري تخصصي آمار، سازمان سنجش آموزش کشور، تهران، ايران دانشیار، دکتری تخصصی آمار، سازمان سنجش آموزش کشور، تهران، ایران ابراهيم خدايي ابراهیم خدایی 10031947532846001080 10031947532846001080 No دانشجوي دکتري تخصصي سنجش و اندازه‌گيري، گروه سنجش، دانشگاه علامه طباطبايي، تهران، ايران دانشجوی دکتری تخصصی سنجش و اندازه‌گیری، گروه سنجش، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران علي مقدم زاده علی مقدم زاده 10031947532846001081 10031947532846001081 No کارشناس ارشد مشاوره و راهنمايي، دانشگاه آزاد اسلامي واحد علوم تحقيقات کرمان، ايران کارشناس ارشد مشاوره و راهنمایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات کرمان، ایران سلوي شمس‌الديني سلوی شمس‌الدینی 10031947532846001082 10031947532846001082 No دانشيار، مركز تحقيقات علوم رفتاري، گروه روان‌پزشكي، دانشكده پزشكي، دانشگاه علوم پزشكي اصفهان، اصفهان، ايران دانشیار، مرکز تحقیقات علوم رفتاری، گروه روان‌پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران مجيد بركتين مجید برکتین 10031947532846001083 10031947532846001083 No