Ferdosi S, Bagheri M, Askarizadeh G. The Mediating Role of Cognitive Emotion Regulation in the Relationship Between Addiction and Executive Functions in University Students. RBS 2026; 24 (1) :1-15
URL:
http://rbs.mui.ac.ir/article-1-2055-fa.html
1- استاد، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید باهنر کرمان،کرمان، ایران.
2- کارشناس ارشد روان شناسی عمومی ، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران. ، Mbagheri@uk.ac.ir
3- دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
چکیده: (12 مشاهده)
زمینه و هدف: مصرف مواد مخدر یکی از چالشهای اساسی سلامت روان و اجتماعی در میان دانشجویان به شمار می رود که می تواند تحت تأثیر کارکردهای اجرایی و تنظیمشناختی هیجان قرار بگیرد. ازاینرو، پژوهش حاضر باهدف بررسی نقش واسطهای تنظیمشناختی هیجان در رابطه ی اعتیاد با کارکردهای اجرایی دانشجویان انجام شد.
مواد و روشها: پژوهش حاضر یک طرح همبستگی – توصیفی از نوع معادلات ساختاری بود. جامعه آماری را دانشجویان شاغل به تحصیل در دانشگاه شهید باهنر کرمان در سال تحصیلی 1403-1404 تشکیل میدادند. از بین این دانشجویان نمونهای به حجم 359 نفر با روش نمونهگیری خوشهای از نوع تصادفی انتخاب شدند و با استفاده از پرسشنامههای گرایش به اعتیاد وید و بوچر (1992)، مقیاس تنظیمشناختی هیجانی گارنفسکی (2001) و آزمون تواناییهای شناختی نجاتی (1392) مورد ارزیابی قرار گرفتند. تحلیل دادهها با استفاده از روش معادلات ساختاری و با نرمافزار SPSS و Amos انجام شد.
یافتهها: نتایج حاصل از تحلیل ضریب همبستگی نشان داد که بین کارکردهای اجرایی و گرایش به اعتیاد رابطه منفی و معناداری وجود دارد (05/0p≤ ، 0/47-=r).همچنین بین تنظیمشناختی هیجان مثبت و گرایش به اعتیاد رابطه منفی و معنادار مشاهده شد (0/05p≤ ، 0/32-=r) و بین تنظیمشناختی هیجان منفی و گرایش به اعتیاد رابطه مثبت و معنادار وجود داشت(0/05p≤) ،0/42=r). یافته ها حاکی از برازش مناسب الگوی پیشنهادی از جمله شاخص های 0/94NFI= ،0/94 IFI=،0/98CFI= و 0/076=RMSEA با داده هاست. کارکردهای اجرایی هم به طور مستقیم و هم به طور غیرمستقیم از طریق راهبردهای تنظیمشناختی هیجان، توانایی پیشبینی گرایش به اعتیاد در دانشجویان را دارند(0/05p≤)راهبردهای منفی تنظیم هیجان نقش واسطهای مثبت ایفا کردند (0/05p≤)؛ بهطوریکه افزایش بهکارگیری این راهبردها با افزایش گرایش به اعتیاد همراه بود. در مقابل، راهبردهای مثبت تنظیمشناختی هیجان نقش واسطهای منفی داشتند و استفاده بیشتر از این راهبردها با کاهش گرایش به اعتیاد مرتبط بود0/05)p≤.(
نتیجهگیری: یافتههای پژوهش حاکی از برازش مناسب مدل مفهومی پژوهش بود. نتایج پژوهش حاضر ضمن تبیین عوامل درونفردی مؤثر بر گرایش به اعتیاد در بین دانشجویان میتواند بهعنوان الگویی مناسب برای طراحی برنامههای پیشگیری از اعتیاد در بین دانشجویان و جوانان مفید باشد.
واژههای کلیدی: کارکردهای اجرایی، تنظیمشناختی هیجان، گرایش به اعتیاد، دانشجویان.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/9/8 | پذیرش: 1404/11/12 | انتشار: 1405/6/10